Met de vaccinaties gloort er licht aan het einde van de coronatunnel. Er wordt steeds meer gesproken over een herstelplan. Daarbij lijkt het vooral te gaan om ‘terug naar normaal’, met de focus vooral op het herstel van economische groei.

Maar we zijn in een andere tijd aangekomen. Laten we even stilstaan bij de oorsprong van de coronacrisis. In het afgelopen jaar hebben talloze wetenschappers erop gewezen dat ze een gevolg is van de wijze waarop we met deze planeet en de natuur omgaan. Datzelfde geldt voor andere grote crises van onze tijd: klimaatverandering, de stikstofproblematiek, de achteruitgang van de biodiversiteit en zelfs de migratiecrises. Ze zijn in wezen terug te voeren naar een achterhaald materialistisch en mechanistisch wereldbeeld, waarin de natuur gezien wordt als ondergeschikt en exploiteerbaar en de Aarde als een verdienmodel. Economische groei wordt dan het uiteindelijke doel van de menselijke samenleving.

Om de structurele problemen op te lossen kunnen we niet terug naar achterhaalde denkbeelden: naar het idee dat de natuur van en voor ons is, dat wij het enige wezen zijn met recht op bestaan, dat menselijk welzijn vooral uit te drukken is in materieel bezit en in economische groei en dat deze groei oneindig zou zijn. We kunnen en mogen niet terug naar business as usual. Dat gaat onherroepelijk en definitief ten koste van de rijke variatie van het leven op deze prachtige planeet, met ook alle consequenties van dien voor menselijk welzijn. Als het oude niet meer deugt, wat is dan de stap die we nu moeten zetten?

We hebben juist geen behoefte aan een herstelplan, maar aan een toekomstvisie die voortkomt uit een nieuw wereldbeeld. Dat nieuwe wereldbeeld komt al op veel maatschappelijke fronten naar voren en heeft door de coronacrisis sterk aan kracht gewonnen. In dat wereldbeeld maakt scheiding plaats voor verbinding. Het is zeer duidelijk geworden dat wat elders in de wereld gebeurt, ook ons treft. Dat wat we de Aarde en natuur aandoen, we tevens onszelf aandoen. In dat nieuwe wereldbeeld zijn culturele en spirituele waarden net zo belangrijk als materiële waarden. De natuur is daarin niet langer een koloniseerbare ruimte of een voorraadkamer van goederen en diensten, maar een wezenlijke partner in het bestaan. De economie is daarin niet langer doel op zichzelf, maar een middel om de werkelijke doelen en waarden van de samenleving te realiseren: ontplooiing en kwaliteit van menselijk leven midden in een vitale natuur. Deze nieuwe geest kan niet terug in de fles. Hem negeren door te denken dat we terug kunnen naar waar we waren gebleven en dat we met een herstelplan een achterhaalde wereld terug kunnen roepen, is misschien wel de meest catastrofale fout die we kunnen maken.

Deze tijd vraagt meer dan een nieuwe bestuurscultuur. Ze vraagt om leiderschap dat ruimte biedt aan de nieuwe waardepatronen. Daarvoor is innerlijke verandering nodig en ook moed om beleid te ontwikkelen voor de lange termijn in plaats van alleen maar kortetermijnbelangen te volgen. Dat betekent onder meer werkelijk investeren in energietransitie, in verduurzaming van industrie en voedselketens, in een ruimtelijke ordening die ruimte biedt aan natuur en biodiversiteit. Dat betekent ook het welzijn van de lokale gemeenschap boven het globaliserende zakenbelang stellen, en het koesteren en ontwikkelen van collectieve, ‘zachte’ en kwetsbare waarden, die moeilijk in marktmodellen te passen zijn, zoals cultuur en inclusiviteit. Dat betekent ook investeren in onderwijs dat onze jongeren deel zal maken van een duurzame toekomst, en een stem zal geven. Maar het gaat niet alleen om bestuur en beleid. De nieuwe tijdgeest vraagt ons individueel de fundamentele, persoonlijke beslissing te nemen om vorm te geven aan onze verbondenheid met elkaar en met de grote gemeenschap van leven waar we deel van uitmaken op deze Aarde. Dat kunnen we doen in de keuzes die we ieder moment maken, in ons consumentengedrag, in onze manier van reizen en de manier waarop we met elkaar en de natuur omgaan. Iedereen doet er toe.

Namens het NatuurCollege,

Irene van Lippe-Biesterfeld, voorzitter

Matthijs Schouten, vicevoorzitter

Klaas van Egmond

Willem Ferwerda

Talitha Muusse

Albert Jan Slomp

Peter Blom

Met ingang van 1 januari 2021 heeft onze stichting NatuurCollege een nieuwe directeur Paul Roncken.

Naast een aantal andere docenten is onder andere Bas Verschuuren vanuit de leerstoelgroep Bos en Natuurbeleid (Wageningen Universiteit) betrokken bij het oprichten van de nieuwe leeromgeving voor natuurrelaties.

Lees hier een recente artikel van Bas Verschuuren : Cultuur beschermt natuur

 

Het NatuurCollege heeft in het kader van de tachtigste verjaardag van haar voorzitter, Prinses Irene, een ode aan de natuur gebracht. Op 16 september 2019 vond er een feestelijke voorstelling plaats in Koninklijk Theater Carré. Mede onder begeleiding van Prinses Irene en Herman van Veen was een avondvullend programma samengesteld. Een bijzondere voorstelling met optredens van verschillende artiesten passend in het thema van de avond.
Aan het einde van de avond werd de uitbreiding van het gedachtegoed van het NatuurCollege via onderwijs en onderzoek bekend gemaakt door de Minister van Landbouw en Visserij, Carola Schouten.

“De natuur vraagt je jezelf te zijn, de natuur kent geen oordeel; heeft lak aan ons gedoe, maar lijdt er wel onder: zonder oordeel. Sterker nog: de natuur geeft je onophoudelijk de ruimte om te zijn wie je bent. Een ruimte waarin je waarachtigheid ontmoet, en je volledig jezelf kan zijn. De natuur: dat zijn ook wij!” – Irene van Lippe-Biesterfeld

Het NatuurCollege brengt in het kader van de tachtigste verjaardag van haar voorzitter, Prinses Irene, een ode aan de natuur. Op 16 september vindt er een feestelijke voorstelling plaats in Koninklijk Theater Carré. Mede onder begeleiding van Prinses Irene en Herman van Veen is er een avondvullend programma samengesteld. Lees meer

De zienswijze dat de natuur bezield is, was ooit wijdverbreid… De manier waarop we naar de natuur kijken, verschilt van cultuur tot cultuur. De islam spreekt bijvoorbeeld over de vele levenslessen die Allah in de natuur aanbracht. Het boeddhisme benadert de natuur vanuit een houding van respect voor alle levende wezens. In het westen daarentegen zijn we de natuur vooral gaan zien in termen van nut en bruikbaarheid. Lees meer

Inspirerend voor iedereen met interesse in natuur, filosofie en duurzaamheid. Het persoonlijke verhaal van prinses Irene.